Kullanıcı Deneyimi mitlerini anlatan UX Myths blogundaki son yazıda yazar Zoltán Gócza kullanıcı deneyiminin projede bir adım olmadığını anlatıyor. Kullanıcı deneyiminin tasarım projelerinde bir adımdan ziyade bir süreç olduğun belirten Gócza, yazısında kullanıcı deneyimi tasarım süreci şemalarını da paylaşıyor. Büyük bir bölümünü kullanılabilirlik eğitimlerimizin ilk kısmında bahsettiğimiz süreç görselleri aşağıda bulunuyor.

Usability Professionals’ Association (UPA) Kullanıcı Deneyimi Posteri
Kullanılabilirlik Profesyonelleri Derneği’ne üye olan kişilere gönderilen poster, süreci ve süreç içindeki adımların birbiriyle olan ilişkilerini gösteriyor.

(Posterin PDF Hali)

Userfocus Kullanıcı Deneyimi Modeli
Userfocus ekibinin kullanıcı deneyimi modeli ISO 9241-210 standartına göre hazırlanmış. ISO standartlarındaki kullanılabilirlik tanımları http://www.userspots.com/iso-standartlarinda-kullanilabilirlik-tanimi/ adresinde.

(Modelin PDF Hali)

Zurb Tasarım Süreci
Verify uygulamasını yapan ZURB tasarım ekibinin belirlediği süreç aşağıdaki gibi.

Kaynak:http://www.zurb.com/words/design-process

SCM Kullanıcı Odaklı Tasarım Süreci
SCM 5 adımda kullanıcı odaklı tasarım sürecini anlatıyor.

(Sürecin PDF Hali)

Userfocus.co.uk hazırladığı görsel rehber ile kullanılabilirlik testinin nasıl yapılacağını anlatıyor. Görselin türkçesini http://yunus.hacettepe.edu.tr/…/kullanilabilirlik_testi_yurutme.pdf adresinden bulabilirsiniz. Görselin çevirisi Hacettepe Üniversitesi’nde Araştırma Görevlisi Turgay Baş tarafından yapıldı.

Seçim kümesini seçeneklerin neler olduğunu ve birbirleriyle ilgilerini anlatan bir kavram olarak ele alırsak, seçim kümesi verilen kararlar açısından çok önemli bir yere sahiptir. İnsanların etkin bir biçimde karar verme becerileri üzerinde görecelilik kavramının büyük bir etkisi vardır. Karar vermede görecelilik kavramına göre insanlar bir şeyin değerini onu başka bir şeyle karşılaştırarak ölçer, insanlar doğuştan kesin değeri ölçen bir değerlendirme birimine sahip değillerdir ve insanlar sürekli olarak benzetme ve karşılaştırma yaparlar.

İnsanların değer vermesinde şartların etkisini göstermek için “25 dolarlık battaniyeyi 10 dolar daha aza alabilmek için yolunuzun dışında 10 dk araba sürer misiniz?” sorusu ile “125 dolarlık ceketi 10 dolar daha aza alabilmek için yolunuzun dışında 10 dk araba sürer misiniz?” sorusunu ele alalım. İnsanlar tasarruf edilen parayı öğenin fiyatı üzerinden göreceli olarak değerlendirdiklerinden 25 dolardan 10 dolar kazanmak 125 dolardan 10 dolar kazanmaktan daha cazip gelmektedir. Yapılan tercih duruma göre değişmektedir.

Araştırmacılar bir grup insana 20,000 sözcük içeren yırtık kaplı bir sözlüğe ne kadar ödeyeceklerini sormuşlardır. Sözlüğe biçilen değer ortalama 20$ olarak bulunmuştur. Başka bir grup insana da 10,000 sözcük içeren yeni kaplı bir sözlüğe ne kadar ödeyecekleri sorulmuştur. Bu sözlük için bulunan ortalama değer ise 24$’dır. Üçüncü bir grup insana da her iki sözlük birlikte gösterilerek her biri için ne kadar ödeyecekleri sorulmuştur. Bu sefer ilk sözlük için ortalama değer 27$, ikinci sözlük için ise 19$ olarak bulunmuştur.

Sonuçlar insanların sözlükleri tek başına gördükleri durum ile ikisini bir arada yani karşılaştırma fırsatı buldukları durum arasında değerlendirmelerinin çok farklı olduğunu göstermektedir. İnsanlar sözlükleri tek tek gördüklerinde beynin sözlüğü iyi yapan kriterlere dair yeterli bilgisi olmadığından içgüdüsel olarak karar vermişler ve yırtık kabı defo olarak değerlendirmişlerdir. Fakat her iki sözlüğü gördüklerinde karşılaştırma yaparak 20,000 kelime içerenin daha iyi olduğu sonucuna varmaktadırlar.

Tasarımcılar Neler Yapabilir?

Tasarımcılar karar verme için tasarım yaptıklarında şu 3 değerli bilgiyi akıllarında bulundurmalıdırlar.

Eğer tasarım karşılaştırma olanağı sağlamıyorsa, insanların karşılaştırma yapabilecekleri bilgiler eklenmelidir. Örneğin sözlükle ilgili çalışmada, üniversite seviyesinde sözlüklerde en az 50,000 kelime içerdiği bilgisi gibi. Eğer tasarım kişilere ürünleri karşılaştırma olanağı sağlıyorsa, hangi özelliklerin karşılaştırma yaparken kullanılacağını dikkate alarak ürünler hakkında hani bilgileri sağlanması gerektiği ve bu bilgilerin karşılaştırma yapılırken nasıl kullanılacağı düşünülmelidir.

Kaynak: http://www.uxmatters.com/mt/archives/2011/01/the-power-of-comparison-how-it-affects-decision-making.php

Corrie Kwan, Jin Li, ve May Wong uzaktan kullanılabilirlik efsanelerini ve yaşadıkları tecrübelerin bu efsanelerle farklarını uxmatters‘da yayınlanan makalelerinde paylaşmışlar. Ele alınan 6 mit şöyle;

• Mit 1

Uzaktan kullanılabilirlik testi kullanıcı için daha dikkat dağıtıcı bir özellik taşır ve kullanıcının odaklanmasını engelleyen bu tip faktörler sonuçları yanıltabilir.

Bizim Tecrübelerimiz - Odaklanmanın engellenmesi doğal çalışma hayatının bir parçasıdır ve test ortamının ve sonuçların daha gerçekçi olmasını sağlar.

• Mit 2

Uzaktan kullanılabilirlik testleri sonucunda elde edilen sonuçlar, yüz yüze yapılan kullanılabilirlik çallışmaları kadar başarılıdır.

Bizim Tecrübelerimiz - Uzaktan kullanılabilirlik testleri sonucunda elde edilen nicel veriler, yüz yüze testlerdeki kadar iyi olabilir ancak nitel veriler çoğunlukla daha düşük seviyede kalır.

• Mit 3

Düşük ses kalitesi ve yavaş ekran paylaşımı, kullanıcı geri beslemesini engeller.

Bizim Tecrübelerimiz - Ses, video ve ekran paylaşım uygulamaları önemli derecede geliştiler ve kullanıcı verisi toplamada gayet başarılı hale geldiler.

• Mit 4

Uzaktan kullanılabilirlik testleri için katılımcı bulmak daha kolaydır.

Bizim Tecrübelerimiz - Uzaktan kullanılabilirlik testleri için daha fazla sayıda uygun kullanıcı potansiyeli mevcuttur ancak uyum oluşturma ve kullanıcı tarama fazlasıyla zor bir süreçtir.

• Mit 5

Katılımcılardan uzaktan kullanılabilirlik testi için zaman ayırmalarını istemek, yerel kullanılabilirlik çalışmalarına nazaran daha kolaydır.

Bizim Tecrübelerimiz - Katılımcıların zamanlarını elde edebiliriz ama dikkatlerini

• Mit 6

Uzaktan kullanılabilirlik testleri düzenlemek, yerel kullanılabilirlik çalışmalarına göre daha ekonomiktir.

Bizim Tecrübelerimiz - Çalışma tiplerine dahil olan kaynaklar ve maliyet göz önüne alındığında, yüz yüze kullanılabilirlik testleri daha etkilidir.