Userspots - Kullanılabilirlik testi ile kullanıcı dostu arayüzler yaratın... » steve krug

Oyun Kullanılabilirliği Ölçütleri

mustafadalci — Tue, 30 Nov 2010 12:23:44 +0000

Steve Krug Don’t Make Me Think‘te “İyi bir program ya da ürün, amaçlanan görevlerin kolay ve direkt olarak gerçekleşmesi için kullanıcılarına yardımcı olmalıdır.” der. İstenilen görev ne kadar kısa zamanda tamamlanırsa (bir kaç saniye bile olsa), müşteri memnuniyeti o denli artar. Bu gerçekleştiği zamansa, insanlar ürünü daha geniş bir yelpazede kullanmak isteyecekler ve daha fazlası için tekrar kapınızı çalacaklardır. Edge Magazine yazarları bu kriterler eşliğinde kendi oyun kullanılabilirliği ölçütlerini çıkarmışlar ;

1 – Oyuncuya Asla Oyunu Kaydetmek İsteyip İstemediğini Sormayın

Oyunculara oyunlarını kaydetme seçeneğini oyunun kendisiyle sunduktan sonra, belirlenmiş kontrol noktalarına ulaşınca tekrar kaydetmek isteyip istemediklerini sormayın. Ayrıcalıklı bölgelere gelindikten sonra oyuncu tabii ki kaydetmeyi isteyecektir. Bir oyunsevere başarısını saklamayı isteyip istemediğini sormak, film tutkunu birine DVD’nin kalan kısımlarını izlemek isteyip istemediğini sormakla eşdeğerdir. Oyun deneyimini gereksiz pop-up’lar ile bölmeyin. Ekrandaki ince bir “Kaydediliyor” yazısı, sizi basitçe bu dertten kurtarır. Oyuncuların sevdikleri bölümleri tekrar oynayabilmelerini sağlamak için verileri birbiri üstüne yazmayın. Bilgileri ayrılmış klasörlerde saklayın ve kullanıcıya gezip gördüğü her yeri tekrar ziyaret etme olanağı sunun.

2 – Oyuna Başlarken, Her Zaman “Press Any Button” (Herhangi Bir Tuşa Basın) Kalıbını Kullanın

Bu biraz fazla titizce görülebilir ama, başlangıç ekranında gereksizce duraksayıp düşünen, hem yeni hem de tecrübeli oyuncular olduğunu biliyoruz. Spesifik olarak “Başlamak için start’a basın” ekranı gösteren bir durum sonrasında, yeni başlayan bir oyuncu önündeki onlarca olasılığa bakıp, az bir süreliğine de olsa hangi tuşa basması gerektiğini düşünüp, sonra basacaktır. Bu kötü kullanılabilirliktir. “Ama ben oyunumu acemiler için değil, gerçek oyuncular için tasarlıyorum” diyebilirsiniz. İyi o zaman, boşu boşuna bir oyuncuyu “Acaba start tuşu spesifik bir buton mu, yoksa herhangi bir tuş olabilir mi” diye düşünmeye sevk etmiş oldunuz. Bazı oyunlar akıllıca bir seçim ile “Başlamak İçin Herhangi Bir Tuşa Basın” kalıbını kullanırlar. Her oyun kullanmalıdır.

3 – Oyuncuların, Kontrolleri Kendi Tercihlerine Göre Ayarlamasına Her Zaman Olanak Tanıyın

Bazı bilgisayar kullanıcıları alışılanın aksine, mouse’larını klavyelerinin sol tarafında kullanırlar. Ne de olsa bunu yapabilecek yetileri vardır. Malesef bazı oyunlar, kullanıcının kontrolleri kendi istekleri çerçevesinde değiştirmesine izin vermezler. Hatta daha da ileri gidersek, izin verilen oyunların bazılarında da kontrol seçenekleri “ara menü”de yer almaz. Halihazırda oyun deneyiminin en önemli öğelerinden biri kontrollerdir. Neden onları ana menüde bir yerlere gömelim ki? Bu, kullanıcıya aksiyonun hemen öncesinde, istediği değişikleri yapma fırsatını sunacaktır ve çok daha iyi bir deneyim sağlayacaktır.

4 – Oyundaki Video Sahneleri, Hikaye İçin Ne Kadar Önemli Olursa Olsun, Oyuncuya Bunları Geçebilme Olanağı Sunun

“Cut Scene” yaratma büyük bir çıkmazdır. Bir tasarımcı olarak oyundaki bütün emeklerinizin bilinmesini istersiniz, “cut scene”lerin bile. Malesef oyunun ismi “interaktif eğlence”dir ve bu özellikleri her zaman ilk planda ele alınmalıdır. Bu yüzden herkesi, sizin hikaye anlatmanızı dinlemek istermiş gibi görmektense, bu sahneleri ve öğretici bölümleri (tutorials) geçmesi için oyuncuya fırsat tanıyın. Hatta oyun başlarındaki logo showlarını da hızlandırın. Hikayenizi oyunun kendisinin üzerinden anlatın, bu sayede bile kolayca hafızalarda yer edersiniz.

5 – Kameranın Karaktere Aşırı Yakınlaşmasına Ya Da Duvara Girmesine İzin Vermeyin

Kusurlu kamera sistemlerine sahip çok sayıda oyunun piyasaya çıkartıldığını görmek gerçekten şaşırtıcı. Yine de bazı oyunlar yüksek odaklı karmaşık kamera sistemleri ile oyun kullanılabilirliği açısından harikalar yaratabiliyorlar. Özellikle duvarlardan içeri girmeler ve kameranın karaktere aşırı yaklaşması konusunda başarılı işler çıkartılabilir. Bir oyuncuyu kalitesiz kamera sistemi nedeniyle aksiyonunun kısıtlanması kadar rahatsız eden birşey yoktur.

6 – Sırf Yapabildiğiniz İçin, Her Tuşa Bir Görev Yüklemeyin

Xbox 360 ve PS3 kontrolörleri yön tuşlarıyla beraber toplam 17 basılabilir tuşa sahip. Bu 26 harflik İngiliz alfabesinin %65′inden daha fazla bir sayıya tekabül ediyor. Yıllardır oyun oynayan insanlar bile bazen hangi durumda, hangi butona basması gerektiğini şaşırabiliyorlar. Bu “benim kontrolörüm seninkinden daha fazla butona sahip” trendi, Nintendo’nun 12 tuşlu SNES’i ile başlamıştı. Çözümü kolay; yeni bir buton atamasını, sadece mantıklı sonuçlar veren ve oyun zevkini arttıracak aksiyonlara göre belirleyin.

7 – Seçenek Erişilebilirliğinde Oyunculara Tam Kontrol Vermeye Çalışın

Oyunların, İngilizce konuşmayan, uluslararası oyuncular için İngilizce altyazı desteği vermesi gerçekten çok güzel bir özellik. Bundan daha da güzeli, altyazılardan rahatsız olan oyuncular için bunun kapatılma kabiliyetinin de kullanıcılara tanınması. Bu tek başına bir problem değil elbette ama bu gibi ufak değişikliklerin oynanabilirliği ve oyun zevkini ne denli arttırdığını göstermek için güzel bir örnek.

8 – Asla, Karşılanamayan Düşman Atakları Kullanmayın

Blitzkrieg oynarken “Üçüncü atakdan kaçmamın bir yolu yok.” diye ekrana bağırdığımı hatırlarım. Bir düşmanın otoritesini göstermek için karşılamanın çok zor olduğu bir yol yaratmak yerine, bunu imkansız kılmak büyük bir hatadır. Zira oyuncuyu sinirli ve çaresiz bırakmak size ya da oyununuza bir şey kazandırmaz. Yüksek derecede bir tecrübe ve yetenek gerektirse de, oyuncuya her zaman için her atağı karşılayabileceği bir yol açın, size teşekkür ettiklerini göreceksiniz.

9 – Yeni başlayanlar için SSS (Sıkça Sorulan Sorular), Tutorial (Öğretici) ve Yardım Menüleri Yaratın

Yarı zamanlı bir oyuncu olan eşim ” Geliştiriciler daha zor oyunlar için tutarlı öğreticiler geliştirse çok güzel olurdu.” der hep ve ekler ” Önümdeki zor bir hedefi anlayabilmeme olanak sağlamayan bir oyunu kapatmamı, daha fazla hızlandıracak bir şey olamaz.”

Yeni oyuncuların oyundan zevk almalarını ve yardıma ulaşmalarını kolaylaştırmak için “Ne yapacağınız hakkında bir fikriniz yoksa tıklayınız.” gibi bir ekleme yapmak bile, her tarz oyunda harikalar yaratabilir.

10 – Oyunculara İstedikleri Zaman Oyuna Girme ve Çıkma Şansı Tanıyın

Oyun tasarımcıları -işlerini zorlaştırsa bile-, kendi kurallarını ve bakış açılarını oyuncuya dayatmak yerine, oyuncuların oyuna giriş ve çıkışlarını kolaylaştırmalıdırlar. Örneğin karakter öldüğü zaman hemen ana menüye atlamak yerine, oyuncuya oyuna devam etmek isteyip istemediğini sorun. Aksi takdirde direkt olarak oyunu kapatmaları olasılıkları yüksektir.

İlginizi Çekebilecek Diğer Yazılar

Formlarda Gereğinden Fazla Bilgi İstemenin Zararları

mustafadalci — Thu, 11 Mar 2010 18:15:46 +0000

Steve Krug, Don’t Make Me Think kitabında formlarda kullanıcılardan gereğinden fazla bilgi istemenin zararlarından bahsediyor. Krug’a göre uzun ve fazla bilgi isteyen formların en büyük zararları şu şekilde:

Doğru sonuçları alma olasığı azalır

Kullanıcıların forma doğru bilgi girme oranları onlardan aldığınız bilgi miktarı ile ters orantılıdır. Kullanıcılar kendilerince gerekli olmadığını düşündükleri bilgiyi vermezler, vermek zorunda kalırlarsa da yanlış doldururlar.

Form tamamlanma oranı azalır

Formlarda alan sayısı arttıkça form tamamlama oranı azalmaktadır. (Formların Doldurulma Oranını Arttırmak İçin 3 Kural)

Kötü görünmenizi sağlar

Kullanıcılar telefonlarına ve e-posta adreslerine gelen spam mesajlardan oldukça sıkılmış durumdalar. Gereği yokken onlardan cep telefonu bilgisini istemeniz kullanıcının gözünde sizi potansiyel bir spamci yapacaktır.

Krug formlar konusunda şu önerilerde bulunuyor:

İşlemi tamamlamak için o bilgiye ihtiyacın olduğunun gerekçelerini açıkla.
Opsiyonel bilgileri dahi sorma. Uzun formların görüntüsü bile kullanıcıyı sıkıntıya sokabilir.
Kullanıcıya formu tamamladığında ne elde edeceğini göster.

İlginizi Çekebilecek Diğer Yazılar

Steve Krug’dan Tavsiye Kitaplar

mustafadalci — Thu, 03 Dec 2009 09:00:01 +0000

“Kullanışlı Web Siteleri Yaratma!” kitabının yazarı Steve Krug kendi web sitesinde kullanılabilirlikle ilgili kitapları tavsiye ediyor. Aşağıda listesini bulabileceğiniz bu kitaplardan Türkçe’ye çevrilmiş bir kitap bulunmuyor.

Forms that Work: Designing Web Forms for Usability

http://www.formsthatwork.com/ adresinde detayları bulunan kitapta web’in en can sıkıcı bölümü olan web formlarıyla ilgili kullanılabilirlik çalışmaları ve tavsiyeler bulunuyor.

Letting Go of the Words: Writing Web Content that Works

Bu kitapta, kullanıcıların web sayfalarında çok fazla okumadıkları içerikleri daha okunulabilir nasıl yazılacağından bahsediliyor.

Defensive Design for the Web: How to Improve Error Messages, Help, Forms, and Other Crisis Points

37signals’dan Matthew Linderman ve Jason Fried’ın yazdığı bu kitapta Amazon, Google, ve Yahoo gibi firmalardan yüzlerce canlı örnek ile nasıl daha kullanılabilir hata mesajlarının yazılacağı ve kullanıcıların bu hata durumlarından nasıl kolayca kurtarılacağı anlatılıyor.

Homepage Usability: 50 Homepages Deconstructed

Jacob Nielsen bu kitabında 50 websitenin anasayfasın inceleyip anasayfalar hakkında yönergeler oluşturuyor.

Why We Buy: The Science of Shopping

Paco Underhill ve kullanıcı deneyimi takımı yaklaşık 20 yıldır üzerinde çalıştığı satın alma bilimi üzerine detaylı şekilde bilgi veriyor.

Sources of Power: How People Make Decisions

Yazar Gary Klein kitabında kullanıcıların karar mekanizmalarını inceliyor.

Information Architecture for the World Wide Web

Bilgi Mimarisi için bir pratik çözümlerin bulunduğu bu kitap sitesini baştan kurmak veya navigasyonu ile yapısını değiştirmek isteyenler için yol göstermekte.

Handbook of Usability Testing: How to Plan, Design, and Conduct Effective Tests

Kullanılabilirlik testi hakkında bilmek isteyeceğiniz herşeyin yer aldığı bu kitap bu testler hakkında bir başucu eseri.

Prioritizing Web Usability

2006 yılında çıkan Prioritizing Web Usability, Jacob Nielsen’in yaptığı kullanılabilirlik testlerinin sonuçlarını içererek web sitelerinde kullanılabilirliğin ne kadar önemli olduğunu anlatıyor.

İlginizi Çekebilecek Diğer Yazılar

Kullanılabilirlik Testleri Hakkında 5 Hatalı Varsayım

mustafadalci — Thu, 01 Oct 2009 07:08:23 +0000

Anbswerlab çalışanı Claudia Haase şirket blogunda kullanılabilirlik testleri hakkında en fazla karşılaştığı ama yanlış olduğu düşündüğü varsayımları paylaşmış. Bu varsayımlar, açıklamaları şu şekilde:

1- Sitenin erişim istatistikleri bilmemiz gereken tüm bilgiyi bize kullanılabilirlik açısından sağlar, 6 katılımcı kullanılarak yapılan testler yeterli sonuç vermez.

Neden Yanlış? (Claudia Haase): Evet erişim istatistiklerini bilmemiz kaç kişinin parlak, büyük bir butona tıkladığını bize söyler, ancak nedenini bize veremez. Bundan kullanıcının linke neden tıkladığını öğrenemeyiz. Örneğin bir kullanıcı bir arama yapıp sonuçlarını daraltacağını düşünerek bir sponsor bağlantıya tıklayabilir. Bu durumda istediği yere yönlendirilmiş olmayacaktır. Bizi erişim istatistiklerinden ziyade neden eriştiği de ilgilendirir.

2- Herkes kullanılabilirlik testi düzenleyebilir.

Neden Yanlış?:(CH) Herkes kullanılabilirlik testi düzenleyermez, çünkü moderatörler deneme sürümü, bilgi akışı, sözsüz işaretleri okuma ve onları yorumlama, uygun insanları teste alma ve onları gözlemleme yeteneğine sahip olma, müşterilerin ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik bulguları rapor etme gibi konular üzerine eğitim alırlar. Bu işi yapacak tarafsızlığa ve hassasiyete bu işin eğitimini almış moderatörler sahiptir.

Neden Doğru?: (Steve Krug)

Kullanışlı Web Siteleri Yaratma! kitabının yazarı Steve Krug bu düşüncenin tam tersine dinlemeseni ve soru sormasını bilen herkesin kullanılabilirlik moderasyonunu gerçekleştirebileceğini belirtmektedir.

3- Test için tamamıyla çalışan bir prototip gereklidir.

Neden Yanlış? (CH): Test için tamamıyla çalışan bir arayüz gerekli değildir. Tam tersine arayüzün kağıt üzerine çizilmiş bir haliyle bile test yapmak pekala mümkündür. Bunun yanısıra yeni fikirleri test etmek etmemekten herzaman daha güvenilir dönüşler sağlayacağından daha az masraflı ve daha sağlamdır.

4-Veriler gerçek olmayan lab ortamında toplandığından sonuçlar güvenilir değildir.

Neden Yanlış? (CH): Elbette ki lab ortamıyla gelişi güzel bir ortamda farklı davranışlar görülebilir. Fakat bu doğal davranışlar gözlenemez ve gözlendiğinde gerçek hayata aktarılamaz anlamına gelmez. Detaylı bir araştırmaya fırsat verip birçok dönüş sağladığı gibi birçok faydası vardır. Bunlar: 1-Katılımcıların başlangıçtaki tepkileri gözlemlenebilir. 2- Dönüşlerden yani söylenenlerden yola çıkarak daha kapsamlı araştırmalar yapılabilir. 3-Ürüne verilen dönüşleri tepkileri ilk elden inceleme fırsatı doğar. 4- Hassas uyaranları test etme fırsatı verir.

Neden Yanlış?: (Userspots): Lab ortamında yapılan testlerde kullanıcıların doğal hareketlerini sergilemeyeceği düşüncesiyle bizde çok fazla karşılaşmaktayız. Kullanıcının bulunduğu mekanda yapılacak testlerle, lab ortamında yapılan testlerin gerilla test yöntemi ile birleştirmek daha uygun bir yöntem olacaktır.

5- Kullanılabilirlik testleri çok uzun sürer.

Neden Yanlış?: (CH) Kullanılabilirlik üzerine bir test toplamda en fazla 4 haftada tamamlanabilmektedir. Bu sürenin kısalması da birçok kritere bağlıdır. Kullanıcının yeterli olup olmamasına, ürüne yapılacak toplam test gününe, seyahatle geçecek zaman gibi etkenlere göre bu süre kısalabilir. Bazı müşteriler farklı ürünlerin farklı ortamlarda daha kapsamlı olarak kullanılabilirlik açısından test edilmesini isterken, müşteri talebine göre süre değişebilir.

Neden Yanlış?: (U): Genellikle tasarım bittikten sonra son bir kontrol olması açısından yapılan kullanılabilirlik testleri yerine tasarım süreci ile paralel işleyen testler uzun sürmemiş olacaktır.

Kaynak: http://answerlab.com/blog/2009/09/10/debunking-some-usability-misnomers/

İlginizi Çekebilecek Diğer Yazılar

Steve Krug

mustafadalci — Tue, 15 Sep 2009 15:28:59 +0000

Steve Krug “Kullanışlı Web Siteleri Yaratma!” kitabının yazarıdır. Yurt dışında ‘Don’t Make Me Think’ ismiyle çıkan kitap kullanılabilirlik ve web tasarımı üzerine tecrübelerini aktardığı çok önemli bir kaynaktır.

Steve Krug ayrıca kullanılabilirlik konusunda çalıştaylar düzenleyip kullanılabilirlik testlerinin nasıl yapılacağını katılımcılara aktarmaktadır.

Aşağıdaki videoda “The Least You Can Do About Usability” adındaki sunumunu izleyebilirsiniz.

Jacob Nielsen

mustafadalci — Tue, 15 Sep 2009 15:24:26 +0000

Jacob Nielsen, Usability Engineriing ve Prioritizing Web Usability gibi önemli kitapların yazarı ve kullanılabilirlik alanında 79 patent sahibi bir kullanılabilirlik uzmanıdır.

www.useit.com adresinde yaptığı çalışmaları paylaşmaktadır.

Kitap Listesi:

Prioritizing Web Usability, 2006
Homepage Usability: 50 Websites Deconstructed, 2001
Designing Web Usability: The Practice of Simplicity, 2000
International User Interfaces, 1996
Multimedia and Hypertext: The Internet and Beyond, 1995
Advances in Human-Computer Interaction Vol. 5, 1995
Usability Engineering, 1994
Usability Inspection Methods, 1994
Hypertext and Hypermedia, 1990

Ne İçin Tasarlıyoruz? Tasarımımız Nasıl Algılanıyor?

mustafadalci — Thu, 25 Dec 2008 10:52:00 +0000

Steve Krug’un Türkçeye ‘Kullanışlı Web Siteleri Yaratma!’ ismi ile çevrilen Don’t Make Me Think kitabında tasarımcıların tasarımı nasıl yaptıkları, kullanıcının ise bunu nasıl algıladığına dair çok güzel bir çizim bulunmaktadır.

Aşağıdaki videoda da Serdar Kuzuloğlu’nun Bilişim Teknoloji Zirvesi’nde yaptığı sunumdan küçük bir bölüm bulunmakta. Bu videoda Serdar Kuzuloğlu’nun kullanıcı algısı ve bilgi düzeyi üzerine yaptığı yorumlar oldukça çarpıcı.